Tại cuộc họp báo khi kết thúc ngày họp thứ nhất tại Brussels, Chủ tịch Hội đồng châu Âu Herman Van Rompuy tuyên bố các nhà lãnh đạo châu Âu đã “tiến gần” tới một thỏa thuận về “hiệp ước tăng trưởng” mới bằng việc nhất trí chi tổng cộng 120 tỷ euro để tiếp thêm sinh lực cho các nền kinh tế đang gặp khó khăn.

Ông nói: “Những gì chúng tôi đã nhất trí là việc củng cố tài chính cho nền kinh tế bằng 120 tỷ euro dành cho các biện pháp thúc đẩy tăng trưởng nhanh.”

Kế hoạch này - do 4 nền kinh tế hàng đầu của khu vực Eurozone là Đức, Pháp, Italy và Tây Ban Nha đề xuất - là một gói các biện pháp nhằm tạo điều kiện thuận lợi để tăng sản lượng và tạo việc làm.

Theo kế hoạch trên, các ngân quỹ chưa được sử dụng của EU sẽ được chuyển cho các nước nghèo nhất và vốn của Ngân hàng Đầu tư châu Âu sẽ được “bơm” thêm 10 tỷ euro.

Tuy nhiên, tại cuộc họp báo, Thủ tướng Đan Mạch Helle Thorning-Schmidt, nước đang giữ chức Chủ tịch luân phiên EU, đã thừa nhận một thực tế rằng hiệp ước về tăng trưởng và việc làm vẫn chưa được các nhà lãnh đạo chóp bu của liên minh nhất trí.

Thậm chí Italy và Tây Ban Nha còn dọa sẽ ngăn cản việc thông qua hiệp ước nếu họ không được đảm bảo rằng sẽ có các khoản hỗ trợ để giảm sức ép tài chính đối với họ.

Hội nghị lần này, kéo dài trong 2 ngày 28-29/6, diễn ra trong bối cảnh các nhà lãnh đạo của liên minh vẫn bất đồng về việc phải chia sẻ bớt những quyền lực cơ bản của quốc gia cho Brussels để đổi lấy việc hợp lực đối phó cuộc khủng hoảng nợ công, và thiết lập một "Liên minh ngân hàng" có cơ quan thanh tra giám sát và bảo hiểm tiền gửi tập trung.

Bên cạnh đó, trong khi Thủ tướng Đức Angela Merkel chú trọng tới những thay đổi dài hạn mang tính cơ cấu đối với khu vực sử dụng đồng tiền chung eurozone, thì Mađrit và Rôm lại đang tìm kiếm những giải pháp tức thời khi chi phí vay nợ của họ đang gia tăng nhanh chóng.

Trong thư mời họp gửi tới các nhà lãnh đạo châu Âu, Chủ tịch Van Rompuy đã nhấn mạnh rằng thách thức đối với EU hiện lớn hơn bao giờ hết là phải chứng tỏ một cách rõ ràng và cụ thể rằng liên minh này đang làm bất kỳ việc gì cần thiết để đối phó với cuộc khủng hoảng đang có nguy cơ vượt khỏi tầm kiểm soát.

Phát biểu tại cuộc họp, Chủ tịch Nghị viện châu Âu (EP) cũng kêu gọi cần có những giải pháp dài hạn đi đôi với những biện pháp thiết thực trước mắt để giải quyết cuộc khủng hoảng hiện tại.

Do vậy, trọng tâm cuộc họp lần này bao gồm việc thông qua "Hiệp ước về Tăng trưởng và Việc làm" (Compact for growth and jobs), bàn về Khung Tài chính dài hạn (Mutiannual Financial Framework -MFF), và thiết lập một liên minh kinh tế và tài chính.

Trong khi đó, Eurobond - một trong những vấn đề gây nhiều tranh cãi - đang vấp phải sự phản đối hết sức mạnh mẽ của Đức.

Trong bối cảnh cuộc khủng hoảng nợ công đang tàn phá Hy Lạp và hiện đang đe dọa nhấn chìm cả Italy và Tây Ban Nha, từ vài tuần lễ trước khi hội nghị khai mạc, giới phân tích đã nhận định rằng hội nghị thượng đỉnh ngay trước kỳ nghỉ hè năm nay có thể lại là một kỳ hội nghị “được ăn cả ngã về không” nữa của EU.

Với kết quả của ngày họp đầu tiên, dự đoán trên đã phần nào trở thành hiện thực?